FOCUS ประเด็นจาก PISA : ฉบับที่ 24 (ธันวาคม 2560)  

ประเทศไหนได้ประโยชน์จาก PISA  

ระบบโรงเรียนที่ได้ประโยชน์จาก PISA คือ ระบบที่ระดับนโยบายตอบสนองรายงานผลการประเมินอย่างทันท่วงที โดยเฉพาะในประเทศคะแนนต่ำ หลายประเทศมีการพัฒนายกระดับคุณภาพการเรียนรู้ของนักเรียน และได้เห็นผลการพัฒนาว่าทำให้นักเรียนมีคะแนนสูงขึ้นอย่างมีนัยสำคัญ แม้ว่าจะยังไปไม่ถึงความเป็นเลิศก็ตาม ประเทศที่เคยมีคะแนนใกล้เคียงกับไทยก็หนีห่างออกไป ประเทศที่เคยมีคะแนนต่ำกว่าก็ยกระดับขึ้นอย่างมีทีท่าว่าอาจะแซงได้ในอนาคตอันใกล้ แต่ระบบโรงเรียนของไทย นอกจากไม่อยู่คงที่แล้วยังถดถอยลงอีกด้วย ระบบโรงเรียนไทยได้มีการพัฒนาให้นักเรียนเข้าถึงการศึกษาโดยถ้วนหน้า แต่การเข้าถึงการศึกษาในระบบโรงเรียนเพียงอย่างเดียวไม่ได้ประกันความสำเร็จในเชิงคุณภาพของการเรียนรู้ อีกทั้งบทเรียนจากประเทศอื่นและในไทยเองก็ชี้ว่าเงินไม่ใช่ตัวนำไปสู่ความสำเร็จแต่การใช้เงินอย่างคุ้มค่าต่างหากที่สำคัญกว่า เป้าหมายที่นานาชาติยอมรับและพยายามไปให้ถึงคือการเปลี่ยนแปลงจาก “การเข้าถึงการศึกษา” ไปสู่ “การเข้าถึงและเรียนรู้” ที่จะเป็นหลักประกันว่าชาติได้ปรับปรุงการศึกษาสำหรับเด็กและเยาวชนทุกคนในชาติ